Coaching

Czy wytrwałość jest wrodzona czy nabyta?

Źródło wytrzymałości znajduje się w mózgu, ale ostatnie badania pokazują, że można nad nią pracować. Zacznij już teraz.

Czy wytrwałość jest wrodzona, czy nabyta?

Razem ze znajomym postanowiliście wykonać 30-dniowy program treningowy. Codziennie wstajesz rano, aby potrenować, i co jakiś czas ruszasz pobiegać w porze obiadowej. Twój znajomy nie trenuje natomiast od tygodnia. O co chodzi?

Może nie chodzić o samą motywację, a o wytrwałość. Wbrew pozorom to nie to samo.

„Wytrwałość to umiejętność nieustępliwego dążenia do celu, niezależnie od tego, czy jest nim wykonanie pojedynczego treningu czy zrobienie dyplomu, nawet jeśli jest to trudne czy niekomfortowe” – mówi dr Alexandra Touroutoglou, profesorka neurologii na Harvard Medical School. Touroutoglou badała ostatnio mózgi zwierząt i ludzi, aby dowiedzieć się więcej o tej cesze, oraz o tym, dlaczego u niektórych z nas (np. nałogowych bywalców siłowni lub joginów ćwiczących siedem dni w tygodniu) jest ona bardziej rozwinięta, a u niektórych (włączających drzemkę po pierwszych dźwiękach budzika) – mniej.

Na początku warto uzmysłowić sobie jedno: wymagające zadania, takie jak ćwiczenia, aktywują przedni zakręt obręczy (część kory mózgowej), który w naturalny sposób jest bardziej rozwinięty u niektórych osób. W takich przypadkach jest on w stanie przewidywać fizyczne wymagania zadania, a następnie efektywnie pozyskiwać energię z ciała potrzebną do jego wykonania. Gorzej funkcjonujący przedni zakręt obręczy może natomiast przecenić ilość pracy, której wymaga zadanie, i nie docenić wynikających z niego korzyści.

Ciekawe jest to, że, podobnie jak w przypadku mięśni, entuzjazm związany z realizowaniem danego celu można wyćwiczyć – tak wynika z badań przeprowadzonych przez zespół Touroutoglou. „Można poprawić funkcjonowanie przedniego zakrętu obręczy, co w konsekwencji pozwala zwiększyć swoją wytrwałość” – tłumaczy. Krótko mówiąc, im lepiej jesteś w stanie oszacować wysiłek, którego wymaga wykonanie danej czynności, tym łatwiejsze się to staje. Masz więc większe szanse na realizację swojego celu.

„Wytrwałość to umiejętność nieustępliwego dążenia do celu, niezależnie od tego, czy jest nim wykonanie pojedynczego treningu czy robienie dyplomu, nawet jeśli jest to trudne czy niekomfortowe”.

dr Alexandra Touroutoglou, profesorka neurologii na Harvard Medical School

Czy wytrwałość jest wrodzona, czy nabyta?

Praktyka buduje wytrwałość

Wykształcenie w sobie wytrwałości może być zaskakująco łatwe. „Wszystko sprowadza się do ułatwienia sobie zadania, a następnie wykonania go” – twierdzą eksperci. Potem należy zrobić to jeszcze raz, jeszcze raz i jeszcze raz. Oto jak zacząć.

  1. Określaj i monitoruj konkretne cele
    „Ważne, aby mieć jasny obraz tego, co chcemy osiągnąć. W innym przypadku poruszamy się po omacku” – mówi dr Nicole Gabana, kierowniczka katedry psychologii sportu na University of Massachusetts Amherst. Cele powinny być wymagające, ale osiągalne. Dążenie do czegoś, co od początku wydaje mało prawdopodobne lub – co gorsza – niewykonalne, doprowadza tylko do frustracji, która pozbawia nas samozaparcia niezbędnego do realizacji każdego celu. Wypisz swoje cele – zarówno łatwe i krótkoterminowe, jak i te długoterminowe, które wymagają wyjścia ze swojej strefy komfortu – i monitoruj na bieżąco, jak idzie Ci ich realizowanie.

    Załóżmy, że Twoim celem jest ukończenie duatlonu (wyścigu składającego się z biegu, jazdy na rowerze i ponownego biegu) w ciągu sześciu miesięcy. Być może jest to dla Ciebie wymagające wyzwanie, ponieważ nie jeździsz zbyt często na rowerze w terenie, ale też wykonalne, ponieważ dużo biegasz i trenujesz na rowerze stacjonarnym. Podziel ten duży cel na kilka mniejszych, które będziesz odhaczać co tydzień lub co miesiąc. Mogą być to pokonane kilometry, przespane godziny lub minuty spędzone na rolowaniu pianką. Mniejsze cele są kamieniami tworzącymi ścieżkę do osiągnięcia głównego celu. Korzystanie z aplikacji Nike Run Club lub kalendarza, w którym zapisujesz swoje osiągnięcia, zapewni Ci namacalny dowód postępów i sprawi, że nawet nie pomyślisz o tym, by się poddać.
  2. Postaw na rutynę
    Wyznaczanie sobie treningów na tę samą godzinę tak często, jak jest to możliwe, regularne budzenie się o tej samej porze (bez podsypiania), picie wody od razu po przebudzeniu każdego dnia – wszystko to uczy nas wytrwałości. „Za każdym razem, gdy motywujesz się do robienia czegoś regularnie, Twoje ciało przystosowuje się do tego” – mówi dr Patricia Deuster, kierowniczka Consortium for Health and Military Performance na wydziale medycyny wojskowej i ratunkowej na Uniformed Services University. „Rozwijasz w ten sposób nowe ścieżki neuronowe, podobnie jak w przypadku np. nauki gry na skrzypcach”.

    Wykształcenie w sobie nawyku znacznie upraszcza sytuację – poprzeczka obniżona jest w takim przypadku o jeden stopień. Jeśli nie przychodzi Ci to łatwo, staraj się pracować nad tym każdego dnia. Za każdym razem, gdy podejmujesz odpowiednią decyzję, robisz krok w dobrym kierunku.
  3. Porozmawiaj ze sobą
    Czy mówisz sobie o tym, że możesz jeść mniej słodkich rzeczy, lub o ukończeniu duatlonu? „Ciężko zmienić nasze psychologiczne nawyki” – mów Gabana. „To jedno z najbardziej podstępnych wyzwań: jak zwiększyć swoją świadomość na temat tego, jak nasze myśli wpływają na nasze zachowania, emocje i interakcje”.

    Najwytrwalsze osoby wyznaczają sobie cele nie dlatego, że uważają, że nie dadzą sobie z nimi rady, ale po to, by udowodnić sobie, że je na to stać. Dbaj więc o to, aby wewnętrzny dialog, który prowadzisz ze sobą w głowie, był zgodny z Twoimi celami. Zastąp myśli takie jak „nie mam na to siły” czy „fatalnie biegam” myślami w stylu „mam więcej siły, niż mi się wydawało”. Realizowanie celów powinno być dzięki temu łatwiejsze.
  4. Użyj wyobraźni
    Powiedzmy, że obawiasz się długiego biegu, który masz zaplanowany na ten tydzień. Aby mieć pewność, że przedni zakręt obręczy nie będzie się buntował, wyobraź sobie, jak kończysz ten bieg ze świetnym czasem. Badania pokazują, że takie zachowanie pomaga przygotować się na zadanie mentalnie i zwiększa Twoją pewność siebie, dzięki czemu zdobycie się na wysiłek staje się łatwiejsze.

    Istnieją szanse, że nie będzie aż tak źle, jak Ci się wydaje. A jeśli będzie? Trudno, i tak udało Ci się to zrobić. Właśnie na tym polega wytrwałość.

Podobne historie

Lepsze wyniki dzięki wysokiemu poziomowi energii psychicznej

Coaching

Nie pozwól, aby mózg pokrzyżował Twoje treningowe plany

Osiągaj lepsze wyniki dzięki najlepszemu typowi mowy wewnętrznej

Coaching

Jak zmotywować się do lepszych wyników

Jak mieć pozytywne nastawienie

Coaching

Jak mieć pozytywne nastawienie do (praktycznie) wszystkiego

Jak zwiększyć swoją szybkość?

Coaching

Większe tempo bez większego wysiłku

Jak zmotywować się do ćwiczeń

Coaching

Zwiększ swoją motywację dziesięciokrotnie