Welke posities zijn er in voetbal? Hier is elke rol op het veld

Volgens de Laws of the Game van de International Football Association Board (IFAB) spelen twee teams een voetbalwedstrijd met minstens zeven spelers op het veld op elk moment, hoewel het ideale aantal spelers per team 11 is, inclusief de keeper.

Veel teams hebben daarom elftallen met in totaal tot 23 spelers voor voldoende vervangingsmogelijkheden. Bij de meeste professionele teams mogen gedurende de wedstrijd vijf spelers worden gewisseld, hoewel bij veel recreatieve en jeugdcompetities de wissels onbeperkt zijn.

"Het is van groot belang dat spelers de rol en verantwoordelijkheden van hun positie volledig begrijpen, om ervoor te zorgen dat het team effectief samenwerkt in plaats van als een groep individuele spelers", verklaart Carl Wild, een gecertificeerde voetbalcoach erkend door de Union of European Football Associations.

• Een standaard voetbalteam heeft elf spelers per kant, bestaande uit één keeper en tien veldspelers.
• De vier belangrijkste positiegroepen zijn keeper, verdedigers, middenvelders en aanvallers. Elke positie heeft verschillende rollen, afhankelijk van of het team in of niet in balbezit is.
• De keeper is de enige speler die handen mag gebruiken terwijl de bal in het spel is.
• Hoewel elke speler een doelpunt kan maken, zijn spitsen de belangrijkste scorers – verdedigende middenvelders beschermen de verdedigende lijn.

De rol van een positie verschilt, afhankelijk van of het team aanvallend of verdedigend speelt. Een bepaalde positie op het veld kan een andere rol gaan spelen als de desbetreffende ploeg niet in balbezit is (wanneer de andere ploeg de bal heeft) versus wanneer ze wél de bal heeft (wanneer het eigen elftal de bal heeft).

Spiekbriefje: alle voetbalposities

• Keeper
• Vleugelverdediger (links en rechts)
• Centrale verdediger
• Verdedigende middenvelder
• Centrale middenvelder
• Aanvallende middenvelder
• Vleugelspeler (links en rechts)
• Centrale aanvaller of spits

Hier volgt een overzicht van elke positie, inclusief hoe de rol kan veranderen wanneer ze aanvallend of verdedigend spelen.

"De belangrijkste rol van de keeper is natuurlijk om de bal uit het doel te houden", legt Wild uit. Volgens de spelregels van de IFAB is de keeper de enige positie op het veld die de bal met de handen mag aanraken terwijl de bal in het spel is.

• Uit balbezit: het is natuurlijk de taak van een keeper om het doel op alle mogelijke manieren te verdedigen. Zoals Wild al aangaf, gaat dit vaak samen met communicatie met hun teamgenoten. "De keeper moet het gebied 'commanderen'", legt hij uit. "Als de keeper de mogelijkheid heeft, moet diegene proberen de bal van de aanvallende ploeg te onderscheppen en deze weg te werken." Dat kan door de bal te vangen of weg te schoppen, te stompen of te slaan, merkt hij op.
  
• In balbezit: de keeper mag zich vrij over het veld bewegen (als de keeper dat wil), wat de rol verandert als de ploeg in balbezit is. "De keeper is uitgegroeid tot een integraal onderdeel van hoe veel teams nu spelen als ze de bal hebben", zegt Wild. "Ze moeten zelfverzekerd en comfortabel zijn als ze de bal in bezit hebben." Wild legt uit dat keepers vaak helpen bij het 'opzetten' van een spel tussen teamgenoten met korte en lange passes, omdat ze vaak het meest complete zicht hebben op de wedstrijd die voor hen ligt.

De fullback, ook bekend als links- of rechtsachter, staat meestal aan de linker- of rechterkant van het veld.

Fullbacks werken nauw samen met de rest van de verdedigingslinie om het doel te helpen beschermen tegen aanvallen van de tegenpartij, maar ook om het spel op te bouwen en de bal door te spelen naar hun aanvallende medespelers.

• Uit balbezit: als de fullback het doel verdedigt tegen een aanval, is het volgens Wild de voornaamste taak om nauw samen te werken met de andere verdedigers (voornamelijk de centrale verdedigers) om te zorgen dat de tegenpartij niet door de verdedigingslinie heen kan dringen. Wild geeft aan dat tegenstanders meestal proberen de bal tussen de verdedigers door te krijgen, dus het onder controle houden van dit gebied is de sleutel om te voorkomen dat de tegenstander scoort.
  
• In balbezit: Wild wijst erop dat, als de ploeg van een fullback de bal heeft, hun rol grotendeels afhangt van de opstelling van hun ploeg. Zo zijn er bijvoorbeeld teams die hun fullbacks zowel verdedigend als aanvallend laten spelen, waarbij ze het hele bereik van de linker- of de rechterzijlijn gebruiken om zowel het doel van de tegenstander aan te vallen als het eigen doel te beschermen. In andere gevallen gaan de fullbacks meer naar het midden van het veld om aanvallende spelers de gelegenheid te geven breder te spelen op de helft van het andere team.

De voornaamste rol van de centrale verdediger, ook wel een sweeper genoemd, is het gebied van het veld dat direct voor hun doel ligt te beschermen en de verdediging te structureren, zegt Wild.

De voornaamste rol van de centrale verdediger, ook wel een sweeper genoemd, is het gebied van het veld dat direct voor hun doel ligt te beschermen en de verdediging te structureren, zegt Wild.

• Uit balbezit: volgens Wild beschermt de centrale verdediger de kwetsbaarste plaats op het veld: het gebied vlak voor het doel. "Het is de taak van de voorstopper om de bal zo snel mogelijk uit dit gebied te krijgen", aldus Wild. "Dit houdt meestal in dat je je bezighoudt met de centrale aanvaller van de tegenpartij, die meestal de grootste [scorende] dreiging vormt."
  
• In balbezit: als de centrale verdediger de bal heeft, is die vaak verantwoordelijk voor de opzet van hoe het team de bal over het veld speelt. Hij voegt eraan toe dat de centrale verdediger vaak een 'veilige pass' biedt, oftewel een pass van een aanvallende speler die onder druk staat door de andere ploeg. De centrale verdediger, die vaak vrij staat (er is meestal geen tegenstander die op de verdediger let), biedt een manier om de druk te verlichten en de mogelijkheid om een nieuw spel op te zetten.

Wild merkt op dat veel voetbalteams met een of twee verdedigende middenvelders werken, ook wel stoppers genoemd. "Hun voornaamste rol is de verdediging meer bescherming te bieden door vlak voor de fullbacks en centrale verdediger te spelen", legt hij uit.

• Uit balbezit: bij het beschermen van het doel tegen een tegemoetkomende aanval probeert een verdedigende middenvelder voortdurend te voorkomen dat de bal naar het middengebied gaat. "Dat doen ze door de passlijnen tussen de verdedigende en aanvallende middenvelders van de andere ploeg te blokkeren."
  
• In balbezit: "Als de ploeg van een verdedigende middenvelder in balbezit is, moet die een soortgelijke rol spelen als de centrale verdediger, in die zin dat die de schakel is tussen verdediging en aanval", zegt Wild. Toch moeten ze ook klaar zijn om passes van beide soorten spelers aan te nemen.

Deze spelers verspreiden zich over een breed deel van het voetbalveld. En daardoor bevinden ze zich in een uitstekende positie om in een aanval op het doel van hun tegenstander te duiken en hun eigen verdedigingslinie te beschermen.

• Uit balbezit: Wild legt uit dat deze speler het meeste verdedigende werk op de helft van de tegenstander doet. Als het team van de aanvallende middenvelder de bal verliest, is het hun doel de bal snel terug te krijgen.
  
• In balbezit: "Als het team de bal heeft, is de aanvallende middenvelder vaak de speler die door de acties met of zonder de bal de verdedigingslinie van de tegenstander probeert te doorbreken", zegt Wild. Hij voegt eraan toe dat deze spelers de bal vaker kunnen verliezen dan anderen, omdat er van hen wordt verwacht dat ze meer risico's nemen. "Ze moeten doelkansen kunnen creëren", zegt Wild. "Als je risico's neemt, word je soms beloond."

Deze spelers, ook wel vleugels genoemd, staan helemaal rechts en helemaal links op het veld voor de fullbacks en werken nauw samen met de medespelers die centraal staan, in de eerste plaats om het doel aan te vallen.

• Uit balbezit: net als de aanvallende middenvelder doet de buitenspeler het meeste verdedigende werk op de helft van de tegenstander, zegt Wild. "Dit zijn meestal de spelers, naast de midvoor, die de aanval inzetten met het doel hun tegenstanders te verhinderen verder te komen en de bal dicht bij het doel te bemachtigen."
• In balbezit: Zoals Wild al uitlegde, hebben deze spelers twee belangrijke rollen bij de aanval. Ten eerste staan ze vaak in de directe lijn om de bal van fullbacks te ontvangen en vervolgens door te spelen naar het midden van het veld. Ze zijn ook belangrijk voor de ondersteuning van de centrale aanvaller(s), om ervoor te zorgen dat die spelers niet alleen staan als ze de bal aannemen (zodat ze de bal niet verliezen).

Deze positie geldt ook als een spits, de belangrijkste scorer op het voetbalveld, aldus Wild. Hun team werkt de hele wedstrijd om de bal bij hen te krijgen in de hoop die achter in het net te krijgen.

• Uit balbezit: als de tegenpartij de bal heeft op de helft van het veld dat ze verdedigen, is een midvoor meestal de eerste speler die hun verdediging onder druk zet, in een poging hun speler te forceren de bal niet direct weer het veld in te sturen.
  
• In balbezit: behalve dat een centrale aanvaller de hoofdscorer is (en er alles aan doet om de bal in het net van de tegenpartij te krijgen), is die ook van cruciaal belang bij het terugsturen van de bal naar buitenspelers of middenvelders om zo een gevaarlijke aanval op te zetten. Wild vertelt dat deze spelers voortdurend op zoek zijn naar het 'uitbuiten' van de ruimtes die tussen de verdediging van de tegenstander ontstaan, door er zelf doorheen te dribbelen of de bal naar andere medespelers te schoppen.

Voor degenen die net beginnen voetballen, is de beste positie meestal buitenverdediger, omdat ze minder actief zijn dan middenvelders en spitsen. Dit geeft een beginner de tijd om snelheid te leren beheersen, één-op-één verdediging en sterke positionering.

Ongeacht je positie kunnen de juiste voetbalschoenen je prestaties in een wedstrijd beïnvloeden. Of je nu als verdediger sprint of de aanval inzet richting doel, goede grip en stabiliteit zijn essentieel. Daarom heeft Nike de Mercurial-lijn ontwikkeld, zodat elke positie op het veld krijgt wat die nodig heeft.

• De Nike Mercurial Vapor is de lichtste voetbalschoen van Nike, met FlyLite-plaattechnologie die het gewicht vermindert, maar toch een sokachtige pasvorm heeft en V-vormige noppen op de zool voor grip tijdens plotselinge richtingsveranderingen in kleine ruimtes.
• De Nike Mercurial Superfly is de snelste voetbalschoen van Nike, ontworpen voor sprints op maximale snelheid met ZoomX-foam voor een krachtige energieteruggave. Het Flyweave Ultra-bovenwerk houdt je voet op zijn plek en de V-vormige noppen zorgen voor explosieve versnelling in open ruimtes.

Omdat voetbal zowel uithoudingsvermogen als sprints vereist, plus snelle richtingsveranderingen, kunnen schoenen die je meer vertrouwen geven een groot verschil maken.